Biyoteknoloji, belirli bir amaca yönelik olarak biyolojik sistemleri, canlı organizmaları veya bunların türevlerini kullanarak yeni ürünler ve süreçler geliştiren çok yönlü (multidisipliner) bir bilim dalıdır.
Multidisipliner Yapı:
Bu alan; biyoloji, kimya ve fizik gibi temel bilimlerin yanı sıra tıp, mühendislik ve bilgisayar bilimlerini bir araya getirir.
Mikrobiyoloji, moleküler biyoloji, genetik, biyoinformatik ve biyokimya gibi disiplinlerin entegrasyonu sayesinde biyoteknoloji, hem temel hem uygulamalı araştırmalarda güçlü bir sinerji yaratır.
Uygulama Çeşitliliği:
Biyoteknoloji; sağlık, tarım, gıda, çevre ve enerji üretimi gibi farklı sektörlerde sürdürülebilir çözümler sunar.
Mikrobiyal Biyoteknoloji (Sağlık Uygulamalarıyla Birlikte)
Mikroorganizmaların enzim, antibiyotik, vitamin, biyopolimer ve biyoyakıt gibi ekonomik değeri yüksek ürünlerin üretiminde kullanıldığı bir alandır.
Endüstriyel fermantasyon, biyolojik arıtım, biyoyakıt üretimi ve gıda teknolojisi uygulamalarında temel rol oynar.
Sağlık alanında, probiyotik bakterilerden türetilen biyoaktif maddeler, mikrobiyom temelli tedavi yaklaşımları ve antimikrobiyal ajanların geliştirilmesi gibi konular öne çıkar.
Genetik olarak düzenlenmiş mikroorganizmalar sayesinde aşı, insülin ve terapötik protein üretimi yapılabilir.
Bu yönüyle mikrobiyal biyoteknoloji, hem endüstriyel verimlilik hem de insan sağlığı açısından stratejik bir öneme sahiptir.
Biyoinformatik ve Hesaplamalı Biyoteknoloji
Biyoinformatik, biyolojik verilerin bilgisayar destekli analizi, depolanması ve yorumlanması süreçlerini kapsar
Genom, transkriptom ve proteom verilerinin analizi sayesinde, hücresel mekanizmaların anlaşılması ve yeni biyoteknolojik hedeflerin belirlenmesi mümkün olur.
Yapay zekâ ve makine öğrenmesi, ilaç keşfi, protein yapısı tahmini ve mikrobiyal topluluk analizleri gibi alanlarda etkin şekilde kullanılmaktadır.
Bu yönüyle biyoinformatik, modern biyoteknolojinin veri temelli karar mekanizmasını oluşturan temel bileşenidir.
Bitki Biyoteknolojisi
Bitki biyoteknolojisi, tarımsal verimliliği artırmak, hastalıklara ve çevresel streslere dayanıklı bitki türleri geliştirmek amacıyla modern genetik teknikleri kullanır.
Doku kültürü, gen aktarımı ve gen düzenleme (CRISPR/Cas9) gibi yöntemlerle, daha dayanıklı ve besin değeri yüksek bitki çeşitleri geliştirilmektedir.
Biyogübreler, biyopestisitler ve bitkisel metabolit üretimi, sürdürülebilir tarımın temelini oluşturur.
Ayrıca bitki biyoteknolojisi, biyoyakıt üretimi ve çevre dostu endüstriyel hammadde üretiminde de önemli bir potansiyele sahiptir.
Biyoteknolojinin GeleceÄŸi
Kişiselleştirilmiş tıp, sentetik biyoloji, mikrobiyom mühendisliği, biyoenformatik tabanlı yapay zekâ modelleri ve sürdürülebilir tarım sistemleri, biyoteknolojinin önümüzdeki dönemde hızla büyüyeceği alanlardır.
Bölümümüzün Araştırma ve Eğitim Altyapısı:
Bölümümüzün 3 adet Araştırma Laboratuvarı, 1 adet de Öğrenci Laboratuvarı mevcuttur. Laboratuvarlarımız modern cihaz ve ekipmanlara sahiptir.2025
31. Nadeem, M. Molecular screening of septoria-resistant genes in historical Turkish bread wheat germplasm using the validated gene specific SSR markers. TURKISH JOURNAL OF AGRICULTURE AND FORESTRY, 2025, 48, 1-21.
10.55730/1300-011X.3251
30. Nadeem, M. Molecular screening of diverse Tomato germplasm for root-knot nematode resistance using the Mi23 marker. PHYSIOLOGICAL AND MOLECULAR PLANT PATHOLOGY, 2025, 136, 102607-.
10.1016/j.pmpp.2025.102607
29. Nadeem, M. Applicability of Start Codon Targeted (SCoT) markers for the assessment of genetic diversity in bread wheat germplasm. GENETIC RESOURCES AND CROP EVOLUTION, 2025, 72, 14-.
10.1007/s10722-024-02016-0
28. AktaÅŸ, H.; Nadeem, M.; TutuÅŸ, Y.; DoÄŸan, S.; Karaman, M.; Erdemci, Ä.; Wang, M.; Gou, J.; Baloch, F. Mineral profiling of Turkish wheat genetic resources unveiled their conserved potential for biofortification in combating hidden hunger. GENETIC RESOURCES AND CROP EVOLUTION, 2025, 72, 4915-4929.
10.1007/s10722-024-02259-x
27. Nadeem, M. Molecular screening of septoria-resistant genes in historical Turkish bread wheat germplasm using the validated gene specific SSR markers. TURKISH JOURNAL OF AGRICULTURE AND FORESTRY, 2025, 49, 89-109.
10.55730/1300-011X.3251
26. Meral öcal, M.; Aydın terzioğlu, M.; şumlu, E.; Korucu, E.; öztürk, A. Myricetin Exerts Antibiofilm Effects on Candida albicans by Targeting the RAS1/cAMP/EFG1 Pathway and Disruption of the Hyphal Network. JOURNAL OF FUNGI, 2025, 11, -.
10.3390/jof11050398
25. Nadeem, M. Molecular screening of diverse Tomato germplasm for root-knot nematode resistance using the Mi23 marker. PHYSIOLOGICAL AND MOLECULAR PLANT PATHOLOGY, 2025, 136, -.
10.1016/j.pmpp.2025.102607
24. Nadeem, M. Identification of Phenotypic Diversity and DArTseq Loci Associated with Vitamin A Contents in Turkish Common Bean Germplasm Through GWAS. PLANTS, 2025, 14, -.
10.3390/plants14050776
23. Altaf, M.; Nadeem, M.; Ayten, S.; Aksoy, E.; Mansoor, S.; Karunathilake, E.; Chung, Y.; Baloch, F. Genome-wide association study of common bean (Phaseolus vulgaris L.) unveils novel loci governing root-to-seed zinc allocation. SCIENTIFIC REPORTS, 2025, 15, -.
10.1038/s41598-025-07965-9
22. Nadeem, M. Genotyping-by-sequencing derived SNP markers reveal genetic diversity and population structure of Dactylis glomerata germplasm. FRONTIERS IN PLANT SCIENCE, 2025, 16, -.
10.3389/fpls.2025.1530585
21. Soomro, S.; Soomro, S.; Altaf, M.; Liaqat, W.; Nadeem, M.; Baloch, F.; Aasım, M.; Mohamed, H. Development of tetraploids in tissue culture: modern techniques and biotechnological innovations. PLANT CELL, TISSUE AND ORGAN CULTURE (PCTOC), 2025, 160, -.
10.1007/s11240-025-02994-8
2025
20. Nadeem, M. Molecular screening of diverse Tomato germplasm for root-knot nematode resistance using the Mi23 marker. PHYSIOLOGICAL AND MOLECULAR PLANT PATHOLOGY, 2025, , -.
10.1016/j.pmpp.2025.102607
2024
19. Aybar yalınkılıç, N.; Başbağ, S.; Altaf, M.; Ali, S.; Nadeem, M.; Shehzad baloch, F. Applicability of SCoT markers in unraveling genetic variation and population structure among sugar beet (Beta vulgaris L.) germplasm. MOLECULAR BIOLOGY REPORTS, 2024, 51, 1-12.
10.1007/s11033-024-09526-1
18. AktaÅŸ, H.; Nadeem, M.; TutuÅŸ, Y.; DoÄŸan, S.; Karaman, M.; Erdemci, Ä.; Lu wang, M.; Ying gou, J.; Baloch, F. Mineral profling of Turkish wheat genetic resources unveiled their conserved potential for biofortifcation in combating hidden hunger. GENET RESOUR CROP EVOL, 2024, 71, 1-15.
10.1007/s10722-024-02259-x
17. Altaf, M.; Nadeem, M.; Ayten, S.; Aksoy, E.; Sönmez, F.; çiftçi, V.; Baloch, F. Unveiling Genetic Basis Associated With Manganese Content in Turkish Common Bean (Phaseolus vulgaris L.) Germplasm Through a Genome-Wide Association Study. PLANT BREEDING, 2024, , 1-25.
10.1111/pbr.13251
16. Yeşil bayrıl, B.; Bakhsh, A.; Nadeem, M.; Demirel, U. Elucidating the genetic diversity and population structure of international cotton germplasm using inter-primer binding site (iPBS) retrotransposon marker system. GENETIC RESOURCES AND CROP EVOLUTION, 2024, 71, 1737-1748.
10.1007/s10722-023-01726-1
15. Karaköy, T.; Toklu, F.; Tuğay karagöl, E.; Uncuer, D.; çilesiz, Y.; Ali, S.; Nadeem, M.; özkan, H. Genome-wide association studies revealed DArTseq loci associated with agronomic traits in Turkish faba bean germplasm. GENETIC RESOURCES AND CROP EVOLUTION, 2024, 71, 181-198.
10.1007/s10722-023-01615-7
14. Nadeem, M. Stripe rust resistance gene Yr15 in Turkish and Kazakhstan wheat germplasms and the potential of Turkish wild emmer for stripe rust breeding. GENETIC RESOURCES AND CROP EVOLUTION, 2024, 71, 2699-2719.
10.1007/s10722-023-01804-4
13. Aasım, M.; Yıldırım, B.; Say, A.; Ali, S.; Aytaç, S.; Nadeem, M. Artificial intelligence models for validating and predicting the impact of chemical priming of hydrogen peroxide (H2O2) and light emitting diodes on in vitro grown industrial hemp (Cannabis sativa L.). PLANT MOLECULAR BIOLOGY, 2024, 114, 33-.
10.1007/s11103-024-01427-y
12. Nadeem, M. Advancements in QTL Mapping and GWAS Application in Plant Improvement. TURKISH JOURNAL OF BOTANY, 2024, 48, 376-426.
10.55730/1300-008X.2824
11. Aybar yalınkılıç, N.; Başbağ, S.; Nadeem, M.; Altaf, M.; Ali, A.; Baloch, F. Applicability of SCoT markers in unraveling genetic variation and population structure among sugar beet (Beta vulgaris L.) germplasm. MOLECULAR BIOLOGY REPORTS, 2024, 51, 584-.
10.1007/s11033-024-09526-1
10. Sun, L.; Lai, M.; Ghouri, F.; Nawaz, M.; Ali, F.; Baloch, F.; Nadeem, M.; Aasım, M.; Shahid, M. Modern Plant Breeding Techniques in Crop Improvement and Genetic Diversity: From Molecular Markers and Gene Editing to Artificial Intelligence—A Critical Review. PLANTS, 2024, 13, -.
10.3390/plants13192676
9. Yeken, M.; çelik, A.; Emiralioğlu, O.; çiftçi, V.; Baloch, F.; özer, G. Exploring differentially expressed genes in Phaseolus vulgaris L. during BCMV infection. PHYSIOLOGICAL AND MOLECULAR PLANT PATHOLOGY, 2024, 130, -.
10.1016/j.pmpp.2024.102238
8. Kırdök, E. Metagenomic analysis of Mesolithic chewed pitch reveals poor oral health among stone age individuals. SCIENTIFIC REPORTS, 2024, 14, -.
10.1038/s41598-023-48762-6
7. Altaf, M.; Liaqat, W.; Jamil, A.; Jan, M.; Baloch, F.; Barutçular, C.; Nadeem, M.; Mohamed, H. Strategies and bibliometric analysis of legumes biofortification to address malnutrition. PLANTA, 2024, 260, -.
10.1007/s00425-024-04504-0
6. Baloch, F. Pattern-Triggered Immunity and Effector-Triggered Immunity: crosstalk and cooperation of PRR and NLR-mediated plant defense pathways during host–pathogen interactions. PHYSIOLOGY AND MOLECULAR BIOLOGY OF PLANTS, 2024, 30, -.
10.1007/s12298-024-01452-7
5. Ali, A.; Shahbaz, M.; ölmez, F.; Fatima, N.; Umar, U.; Ali, M.; Akram, M.; Seelan, J.; Baloch, F. RNA interference: a promising biotechnological approach to combat plant pathogens, mechanism and future prospects. WORLD JOURNAL OF MICROBIOLOGY AND BIOTECHNOLOGY, 2024, 40, -.
10.1007/s11274-024-04143-3
4. Haq, Z.; Alı, A.; Naqvı, S.; Baloch, F.; Umar, U. Primary distribution and RT-PCR-based detection of citrus dwarfing viroid (CDVd) in citrus cultivars of Pakistan. TURKISH JOURNAL OF BOTANY, 2024, 48, -.
10.55730/1300-008X.2832
3. Tekdal, D. Genome-wide association studies identifies genetic loci related to fatty acid and branched-chain amino acid metabolism and histone modifications under varying nitrogen treatments in safflower (Carthamus tinctorius). FUNCTIONAL PLANT BIOLOGY, 2024, 51, -.
10.1071/FP23310
2. Nadeem, M. Stripe rust resistance gene Yr15 in Turkish and Kazakhstan wheat germplasms and the potential of Turkish wild emmer for stripe rust breeding. SPRINGER SCIENCE AND BUSINESS MEDIA LLC, 2024, 71, -.
10.1007/s10722-023-01804-4
1. Nadeem, M. Exploring genetic diversity of Turkish fig (Ficus carica L.) germplasm using inter-Primer Binding Site (iPBS) retrotransposon markers. GENETIC RESOURCES AND CROP EVOLUTION, 2024, , -.
10.1007/s10722-024-02283-x